قاچاق تراکتور از ایران به یک چالش اقتصادی و امنیتی رو به رشد تبدیل میشود.
قاچاق تراکتور از ایران به یک چالش اقتصادی و امنیتی رو به رشد تبدیل میشود.
در سالهای اخیر، پدیده قاچاق تراکتور از ایران به کشورهای همسایه به یکی از مهمترین چالشهای اقتصادی و امنیتی تبدیل شده است. در حالی که تقاضای داخلی برای نوسازی ناوگان ماشینآلات کشاورزی رو به افزایش است، تفاوت قابل توجه بین قیمت یارانهای تراکتورها در ایران و ارزش ارزی آنها در بازارهای منطقهای، عامل اصلی گسترش این تجارت غیرقانونی است.
در ۱۹ آگوست، وزارت صنعت، معدن و تجارت ایران نامهای رسمی به گمرک ایران ارسال کرد و خواستار اقدام فوری برای مهار این پدیده شد.
کارشناسان بخش کشاورزی معتقدند که ریشههای این بحران در سیاستهای یارانهای دولت نهفته است. دولت بخشی از هزینه خرید تراکتورهای محلی را برای کاهش بار کشاورزان متحمل میشود و قیمت نهایی را تا ۳۰ درصد در مقایسه با ارزش واقعی بازار کاهش میدهد. این تفاوت قابل توجه، همراه با نرخ بالای ارز، صاحبان تراکتور را به فروش آنها در کشورهای همسایه تشویق میکند.
گزارشهای میدانی نشان میدهد که قاچاق تراکتور به بخشی از اقتصاد غیررسمی در مناطق مرزی فقیرنشین تبدیل شده است و اغلب با قاچاق سوخت مرتبط است. دلالان محلی تراکتورهای یارانهای را از کشاورزان خریداری کرده و آنها را همراه با محمولههای سوخت از مرز عبور میدهند.
تراکتورهای قاچاق کجا میروند؟
عکسها و گزارشها از مرز شرقی ایران نشان میدهد که بخش قابل توجهی از سوخت قاچاق شده به افغانستان و پاکستان توسط تراکتور حمل میشود. گذرگاه مرزی میلک با افغانستان نقطه برجستهای از ترانزیت مکرر این ماشینها است، جایی که برخی از خود تراکتورها کالاهای قاچاق از ایران به این کشورها هستند.
در سالهای اخیر، قاچاق اشکال پیچیدهتری به خود گرفته است. این امر دیگر محدود به گذرگاههای مرزی مستقیم نیست، بلکه شامل استفاده از کامیونها و حتی بنادر گمرکی رسمی نیز میشود. تقاضا برای تراکتورهای ایرانی در بازارهای همسایه، با توجه به قیمت پایینتر آنها نسبت به همتایان خارجیشان، به ادامه این فعالیت غیرقانونی دامن میزند.
تولید و نیازهای واقعی کشاورزان
ایران یکی از تولیدکنندگان پیشرو تراکتور در خاورمیانه است که سالانه تقریباً 35000 تراکتور تولید میکند که نیمی از آن تنها از کارخانه تراکتورسازی تبریز میآید. به گفته کارشناسان، تولید در سال ۲۰۲۴ از ۴۰ هزار تراکتور فراتر رفته است و این ظرفیت در سالهای آینده به ۶۰ هزار دستگاه افزایش خواهد یافت. در صورت مهار قاچاق و جلوگیری از خروج تراکتورهای یارانهای از کشور، این میزان میتواند بخش قابل توجهی از تقاضای داخلی را پوشش دهد.
نیاز سالانه بخش کشاورزی ایران کمتر از ۵۰ هزار تراکتور تخمین زده نمیشود و تقاضا روند صعودی دارد. با این حال، افزایش هزینههای تولید و افزایش قیمتها در سالهای اخیر، خرید این ماشینآلات را برای بسیاری از کشاورزان بسیار دشوار کرده است.
در عین حال، تأخیر طولانی در پرداخت وامهای کشاورزی به دلیل کمبود نقدینگی مالی، لیست انتظار ۷۰ هزار متقاضی برای تراکتور ایجاد کرده است که تعادل بین تولید و تقاضا را بر هم زده و راه را برای بازارهای غیررسمی و قاچاق باز کرده است.
بواسطة ali mashadi
on
شهریور ۰۴, ۱۴۰۴
Rating:
قاچاق تراکتور از ایران فقط یک مشکل تجاری نیست؛ بلکه بهمعنای خروج سرمایه ملی و تهدید امنیت غذایی و کشاورزی کشور است.
پاسخ دادنحذف
پاسخ دادنحذفرشد این پدیده نشان میدهد که کنترل مرزها و سیاستهای حمایتی از بخش کشاورزی نیازمند بازنگری جدی است تا از تبدیل شدن آن به بحران جلوگیری شود.