قطعی اینترنت بحران اقتصادی ایران را تشدید می‌کند

 

قطعی اینترنت بحران اقتصادی ایران را تشدید می‌کند

قطعی اینترنت بین‌المللی در ایران که بیش از دو هفته طول کشید، بحران اقتصادی رو به وخامت این کشور را تشدید کرد و موجی از اعتراضات را برانگیخت که سه هفته ادامه داشته است. پیامدهای این قطعی محدود به بخش تجارت الکترونیک نبود، بلکه به جنبه‌های مختلف اقتصاد ملی و خدمات حیاتی نیز گسترش یافت. در حالی که هیچ آمار رسمی دقیقی در مورد میزان خسارات اقتصادی ناشی از قطعی اینترنت وجود ندارد، برآوردهای غیررسمی نشان می‌دهد که این خسارات روزانه به ده‌ها میلیون دلار می‌رسد.

پس از نزدیک به دو هفته قطعی و تأثیر گسترده اقتصادی آن، حسین دلیریان، سخنگوی مرکز ملی فضای مجازی ایران، روز چهارشنبه اعلام کرد که دسترسی به اینترنت از طریق اتاق‌های بازرگانی ایران در تهران و سایر استان‌ها از دوشنبه گذشته برای بازرگانان و افراد درگیر در تجارت بین‌المللی برقرار شده است.

دلیریان توضیح داد که این اقدام با هدف تضمین دسترسی امن و پایدار انجام می‌شود و بازرگانان را قادر می‌سازد تا فعالیت‌های خود را بدون اختلال یا نقص ادامه دهند. وی تأکید کرد که "تجارت بین‌المللی همچنان از اهمیت استراتژیک برای کشور برخوردار است و همچنان به طور مؤثر فعالیت می‌کند. لازم است برخی از مسائل فنی مربوط به اینترنت برطرف شود تا بازرگانان بتوانند راحت‌تر و کارآمدتر کار کنند."

او اشاره کرد که سازوکار ویژه‌ای از طریق اتاق‌های بازرگانی فعال شده است و وب‌سایت‌های آنها را برای ارائه خدمات معمول خود در دسترس قرار می‌دهد. او در بیانیه‌ای به تلویزیون ایران خاطرنشان کرد که همان چارچوب نظارتی برای فعالان در ارتباطات اقتصادی و تجارت بین‌المللی همچنان پابرجاست و اکنون می‌توانند از آن به طور مؤثر استفاده کنند. وی افزود که بازگرداندن دسترسی در بخش‌های مختلف به تدریج و به ترتیب، طبق اولویت‌های خاص هر بخش، در حال انجام است.

اقتصاد فلج شده: تجارت تحت فشار ناشی از اختلال

در همین زمینه، محمد رضا، تاجر ایرانی و واردکننده تجهیزات و لوازم پزشکی، به العربی الجدید گفت که قطع اینترنت ضربه شدیدی به فعالیت‌های تجاری آنها وارد کرده است. او توضیح داد که تمام مراحل کار آنها، از مکاتبات با شرکت‌های خارجی گرفته تا ثبت سفارش، پیگیری حمل و نقل و پرداخت‌ها و ارسال اسناد، کاملاً به اینترنت وابسته است. وی افزود: "در این مدت، ما تقریباً نتوانستیم هیچ کاری انجام دهیم. حتی ساده‌ترین کارها، مانند دریافت فاکتور، تأیید شماره برچسب حمل و نقل یا ارسال اسناد گمرکی، غیرممکن بود."

محمد رضا ادامه داد و گفت: «چندین قرارداد مهم در مراحل پایانی خود بودند و سرنوشت آنها اکنون به دلیل قطع اینترنت نامشخص است.» وی افزود که پس از برقراری مجدد خدمات برای بازرگانان تنها دو روز پیش، آنها تلاش‌های خود را برای برقراری مجدد ارتباط با شرکای خود در خارج از کشور از سر گرفته‌اند. وی خاطرنشان کرد که شرکت‌های خارجی معمولاً تحت ضرب‌الاجل‌های سختگیرانه‌ای فعالیت می‌کنند و وقتی نمی‌توانند به ایمیل‌ها پاسخ دهند یا اسناد را برای یک هفته یا ده روز ارسال کنند، طبیعی است که سطح اعتماد کاهش یابد.

از سوی دیگر، رضا الفت نسب، رئیس اتحادیه ملی کسب و کارهای دیجیتال، اظهار داشت که روزهای اخیر شاهد برخی بهبودها، از جمله بازیابی دسترسی به خدماتی مانند موتور جستجوی گوگل، بوده‌ایم. وی گفت: «نشانه‌های واضحی از بهبود در حال ظهور است و اینترنت به تدریج به حالت عادی باز می‌گردد.»

وی افزود که مسعود پزشکیان، رئیس جمهور ایران، و ستار هاشمی، وزیر ارتباطات، از نزدیک وضعیت را زیر نظر دارند. وی خاطرنشان کرد که دولت قصد داشت از شنبه گذشته اینترنت را به حالت عادی بازگرداند، اما شرایط فنی و عوامل میدانی این روند را کند کرد. او تأکید کرد که نظارت در بالاترین سطوح ادامه دارد و انتظار می‌رود که خدمات ظرف چند روز آینده به حالت عادی بازگردد.

طبق برآوردهای وزارت ارتباطات ایران، شرکت‌های فعال در فضای دیجیتال در طول محدودیت‌های اخیر، روزانه تقریباً ۳.۸ تریلیون ریال ضرر کرده‌اند، در حالی که نرخ ارز در حال حاضر حدود ۱.۳۸ میلیون ریال در برابر هر دلار است. این نشان دهنده بزرگی ضربه‌ای است که به اقتصاد دیجیتال کشور وارد شده است. کارشناسان معتقدند که ادامه چنین اختلالاتی نه تنها به اعتماد عمومی به مشاغل آنلاین آسیب می‌رساند، بلکه می‌تواند پیشرفت کلی اقتصاد دیجیتال را نیز تضعیف کند. سرمایه‌گذاری در فناوری و نوآوری، اهمیت اینترنت را به عنوان سنگ بنای اقتصاد دیجیتال مجدداً تأیید می‌کند.

در همین راستا، احسان چیت‌ساز، معاون وزیر ارتباطات ایران، اظهار داشت که ضررهای وارده به مشاغل به دلیل اختلالات اینترنتی، بسته به شدت قطعی و ماهیت محدودیت‌ها، روزانه بین چهار تا شش تریلیون ریال است. او توضیح داد که این ضررها به ویژه در دو حوزه کلیدی مشهود است: تبلیغات دیجیتال و گردشگری الکترونیکی.

به گزارش وب‌سایت خبرآنلاین، او افزود که بسیاری از شرکت‌ها کاملاً به اینترنت متکی هستند و قطعی ارتباطات حتی در بخش‌های سنتی نیز مانع فعالیت می‌شود. او خاطرنشان کرد که این اختلالات باعث ایجاد مجموعه‌ای از مشکلات اقتصادی، از جمله مشکلات در رزرو بلیط‌های مسافرتی بین‌المللی، اختلال در تبادل پیام، مشکلات برای صادرکنندگان در بازارهای خارجی و مشکلات در برقراری ارتباط با تأمین‌کنندگان خارجی شده است.

اگرچه آمار رسمی جامعی در مورد کل خسارات اقتصادی ناشی از قطعی‌ها در دسترس نیست، اما با توجه به بحران سیاسی و اقتصادی درهم‌تنیده کشور، این موضوع همچنان یکی از حساس‌ترین مسائل برای دولت ایران است. تأثیر اختلالات مداوم اینترنت بین‌المللی محدود به خسارات مالی مستقیم برای شرکت‌ها و افراد نیست، بلکه... این امر تهدیدی گسترده برای اقتصاد دیجیتال و توسعه آموزشی و فناوری است که نیاز فوری به راه‌حل‌های سریع و سیستماتیک را که ثبات و تداوم خدمات اینترنتی را به عنوان بخشی از زیرساخت‌های حیاتی ملی تضمین می‌کند، تقویت می‌کند.