اقتصاد ایران در مسیر نزولی قرار دارد: ارقام نگرانکننده رشد فصلی
اقتصاد ایران در مسیر نزولی قرار دارد: ارقام نگرانکننده رشد فصلی
تراکم بحرانهای متعدد در اقتصاد ایران، شامل کسری منابع انرژی، مداخلات گسترده دولت، بحران تأمین منابع مالی و جنگی که ۱۲ روز به طول انجامید، موجب شده است تا موتور رشد اقتصادی کشور بهطور چشمگیری متوقف شود؛ موضوعی که مستقیماً بر کاهش سطح رفاه، کیفیت زندگی و معیشت ایرانیان اثر گذاشته است.
مرکز مطالعات پولی و بانکی، تخمینهای خود از رشد اقتصادی را بهصورت فصلی تا دسامبر سال ۲۰۲۵ ارائه کرده است. بر اساس ارقام این مرکز، رشد اقتصادی فصلی بین اوت و دسامبر بیش از ۱ درصد نبوده است. همچنین، همه بخشهای محرک رشد اقتصادی مانند صنعت، معدن و نفت، در دسامبر رشد کمتر از یک درصد را تجربه کردند، در حالی که رشد بخش کشاورزی منفی بوده و بخش خدمات رشد کمی بیش از ۱ درصد داشته است.
مفهوم رشد اقتصادی فصلی در این گزارش به این معناست که مرکز مطالعات پولی و بانکی حجم اقتصاد در سهماهه منتهی به ماه مشخص را با همان دوره سال قبل مقایسه میکند.
تضعیف بخشهای کلیدی اقتصاد و پیامدهای ساختاری
میتوان گفت که بازگشت تحریمهای آمریکا در اوایل ۲۰۱۸ و شیوع کرونا در اواخر ۲۰۱۹، موجب تحول قابل توجهی در ساختار اقتصاد ایران شد. پیش از این تحولات، بخش نفت بار اصلی رشد اقتصادی را بر دوش داشت، اما پس از آن، بخش خدمات نقش اصلی در تحقق رشد ۳ تا ۴ درصدی ایفا کرد. با این حال، همانطور که اقتصاددانان پیشبینی کرده بودند، بخش خدمات نتوانست بهطور کافی موتور اقتصاد را به حرکت درآورد و این امر در رشد فصلی ۱.۱ درصدی این بخش در دسامبر کاملاً مشهود است.
بخش صنعت و معدن، که نیروی اصلی رشد اقتصادی پایدار و بلندمدت ایران محسوب میشود، همچنان در وضعیتی ناپایدار قرار دارد. رشد فصلی این بخش از ژوئن تا نوامبر منفی بوده و در دسامبر تنها ۰.۴ درصد افزایش نشان میدهد، یعنی حجم صنعت و معدن نسبت به مدت مشابه سال گذشته تنها ۰.۴ درصد افزایش یافته است.
در بخش نفت، با وجود رشد فصلی چشمگیر در ابتدای سال، پس از جنگ ۱۲ روزه، رشد به ۰.۲ درصد در دسامبر کاهش یافته است. همچنین، رشد بخش کشاورزی در طول سال منفی مانده و حجم این بخش نسبت به سال گذشته کاهش مستمر داشته است؛ رشد کشاورزی در آخرین ماه پاییز -۵.۳ درصد برآورد شده است.مرور دادهها نشان میدهد که رشد فصلی تولید ناخالص داخلی نیز کاهش یافته و در دسامبر به ۰.۹ درصد رسیده است.
بهطور کلی، کاهش محسوس رشد اقتصادی فصلی در ماههای اخیر نتیجه تنشهای خارجی، تحریمها، سیاستهای داخلی نادرست، بحرانهای متعدد و ابهامات ناشی از شرایط عدم قطعیت است. بنابراین، تا زمانی که این شرایط ادامه داشته باشد، کاهش رشد اقتصادی، افزایش تورم و کاهش رفاه و ثروت ایرانیان اجتنابناپذیر خواهد بود.
بواسطة ali mashadi
on
بهمن ۱۷, ۱۴۰۴
Rating:
پاسخ دادنحذفتوقف موتور رشد اقتصادی ایران نتیجه انباشت بحرانهای ساختاری و شوکهای خارجی است؛ مسیری که مستقیماً به کاهش رفاه عمومی و فشار بیشتر بر معیشت خانوارها منتهی میشود.
پاسخ دادنحذفارقام نگرانکننده رشد فصلی نشان میدهد اقتصاد ایران در مسیر نزولی قرار گرفته و بدون اصلاحات جدی در سیاستگذاری و کاهش تنشها، چشمانداز بهبود همچنان مبهم است.