افزایش شدید قیمت مواد غذایی در ایران، معیشت خانواده‌ها را تحت فشار قرار داده است.

 

افزایش شدید قیمت مواد غذایی در ایران، معیشت خانواده‌ها را تحت فشار قرار داده است.

نظارت بر بازار مواد غذایی در ایران از دسامبر ۲۰۲۵ تا آوریل ۲۰۲۶ نشان داد که روغن آفتابگردان با ۳۶۶ درصد افزایش، در صدر فهرست اقلام غذایی با بیشترین افزایش قیمت قرار دارد. هزینه سبد غذایی برای یک خانواده چهار نفره در ماه آوریل به ۲۵ میلیون و ۱۵۹ هزار تومان رسید که معادل ۸۵ درصد حداقل دستمزد است. آوریل همچنین اولین کاهش جزئی قیمت‌ها را نسبت به ماه مارس شاهد بود.

طی چهار ماه گذشته، بازار مواد غذایی شاهد افزایش قابل توجه قیمت‌ها بوده است. داده‌های خرده‌فروشی از اواخر دسامبر تا پایان آوریل نشان می‌دهد که میانگین قیمت کالاهای اساسی در ژانویه در مقایسه با دسامبر ۵۳ درصد افزایش یافته است و عملاً بخش عمده‌ای از تورم مواد غذایی را در یک ماه آزاد کرده است. پس از این شوک اولیه، روند صعودی در ماه‌های فوریه و مارس با سرعت کمتری حدود ۵ درصد در ماه ادامه یافت، قبل از اینکه اولین کاهش جزئی خود را در مقایسه با ماه مارس در آوریل ۲۰۲۶ ثبت کند.

روزنامه دنیای اقتصاد گزارش داد که تجزیه و تحلیل دقیق کالاها نشان می‌دهد که برخی از محصولات افزایش قیمت بسیار بیشتری نسبت به میانگین کلی داشته‌اند. به عنوان مثال، روغن آفتابگردان در ماه آوریل در مقایسه با دسامبر شاهد افزایش قیمت ۳۶۶ درصدی بود که بالاترین نرخ تورم را در بین اقلام غذایی ثبت کرد و بیشترین افزایش را متحمل شد. پس از آن گوشت مرغ با افزایش ۷۵ درصدی، سپس گوشت گوساله با افزایش ۶۸ درصدی و پنیر با افزایش ۵۱ درصدی قرار گرفتند که نشان دهنده فشار قابل توجه بر سبد پروتئین خانواده‌های ایرانی است. در مقابل، ماکارونی با افزایش ۲۴ درصدی، برنج ایرانی با افزایش ۳۱ درصدی و حبوبات با افزایش ۳۷ درصدی، کمترین افزایش را در بین کالاهای موجود داشتند.

 تورم مواد غذایی درآمد خانوار را می‌بلعد

افزایش شدید قیمت مواد غذایی مستقیماً بر بودجه خانواده‌های ایرانی تأثیر گذاشته است. طبق حداقل دستمزد سال ۲۰۲۶، یک کارگر متأهل با دو فرزند ماهانه ۲۵،۵۷۵،۰۰۰ تومان درآمد دارد. با احتساب یارانه کوپن غذا، کل درآمد خانواده تقریباً به ۲۹،۵۷۵،۰۰۰ تومان می‌رسد.

در مقابل، هزینه یک سبد غذایی استاندارد برای یک خانواده چهار نفره در ماه آوریل به ۲۵،۱۵۹،۰۰۰ تومان رسید. این بدان معناست که اقلام غذایی اساسی به تنهایی ۸۵ درصد از حداقل درآمد خانواده را تشکیل می‌دهند که نشان‌دهنده فشارهای معیشتی قابل توجهی است.

داده‌های کلی نشان می‌دهد که شوک اصلی تورم مواد غذایی در ژانویه، بلافاصله پس از حذف ارز یارانه‌ای، رخ داده است. فشارهای تورمی باقی مانده به تدریج در طول فوریه و مارس جذب شدند. آوریل نشانه‌هایی از آرامش نسبی در قیمت برخی کالاها را نشان داد، اگرچه سطح قیمت‌ها همچنان به طور قابل توجهی بالاتر از دسامبر است.

بررسی بازار مواد غذایی ایران بین دسامبر ۲۰۲۵ و آوریل ۲۰۲۶ نشان داد که روغن آفتابگردان با افزایش ۳۶۶ درصدی، در صدر فهرست اقلام غذایی با بالاترین افزایش قیمت قرار دارد. pic.twitter.com/u5VmLQFOes

— Ziba Razii (@ZibaRazii) April 18, 2026