طرح بودجه جدید ایران: رشد ۲۸ درصدی کل بودجه... و فقدان آشکار درآمد نفتی

 

طرح بودجه جدید ایران: رشد ۲۸ درصدی کل بودجه... و فقدان آشکار درآمد نفتی

دولت ایران روز سه‌شنبه لایحه بودجه سال مالی ۱۴۰۵  را به مجلس ارائه کرد. بر اساس این لایحه، بودجه کل کشور در مقایسه با سال جاری ۲۸ درصد رشد داشته است.بر اساس گزارش وب‌سایت «اکو ایران»، مهم‌ترین ارقام بودجه سال آینده مربوط به بخش نفت است. درآمدهای این بخش در مقایسه با سال جاری کاهش شدیدی داشته است. این ارقام نشان می‌دهد که برآوردهای دولت برای در سال آینده امیدوارکننده نیست.

فصل اول: تراز عملیاتی

تحلیل تراز عملیاتی در لایحه بودجه ۱۴۰۵، کسری ۶۱۶ تریلیون تومانی (۴.۷ میلیارد دلار آمریکا) را نشان می‌دهد. به عبارت دیگر، تخمین زده می‌شود که هزینه‌های جاری دولت ۶۱۶ تریلیون تومان (۴.۷ میلیارد دلار آمریکا) از درآمدها بیشتر باشد.

بررسی درآمدها نشان می‌دهد که درآمدهای دولت نسبت به سال جاری ۳۹ درصد رشد داشته و به ۳۴۰۱ تریلیون تومان (تقریباً ۲۶.۱ میلیارد دلار آمریکا) رسیده است. از سوی دیگر، هزینه‌های جاری دولت ۱۹.۷ درصد رشد داشته و به نزدیک ۴ تریلیون تومان (تقریباً ۳۰.۷ میلیارد دلار) رسیده است. به طور کلی، دولت بر افزایش درآمد از طریق جمع‌آوری مالیات تمرکز داشته است. بررسی اقلام هزینه‌ای نشان می‌دهد که بیشترین افزایش از حقوق کارمندان دولت حاصل شده است.

فصل دوم: تراز سرمایه‌گذاری

بررسی تراز سرمایه‌گذاری در لایحه بودجه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که این تراز با کسری ۳۲۶ تریلیون تومان (تقریباً ۲.۵ میلیارد دلار) همراه خواهد بود. به عبارت دیگر، دولت تخمین می‌زند که برای سال آینده، تملک دارایی‌های سرمایه‌گذاری ۳۲۶ تریلیون تومان (تقریباً ۲.۵ میلیارد دلار) از فروش آنها بیشتر خواهد بود.

فروش دارایی‌های سرمایه‌گذاری برای سال آینده ۲۷۵ تریلیون تومان (تقریباً ۲.۱۲ میلیارد دلار) تخمین زده می‌شود که نسبت به سال جاری ۷۰.۴ درصد کاهش یافته است. بخش عمده این کاهش به درآمدهای نفتی نسبت داده می‌شود. در همین حال، تملک دارایی‌های سرمایه‌گذاری که نشان‌دهنده هزینه‌های عمرانی دولت است، در مقایسه با سال جاری بدون تغییر باقی مانده است. این در حالی است که معاون اول رئیس جمهور چندی پیش در جلسه‌ای از حرکت به سمت افزایش هزینه‌های عمرانی در بودجه ۱۴۰۵ خبر داد.

فصل سوم: تراز مالی

بررسی تراز مالی در لایحه پیشنهادی بودجه ۱۴۰۵ نشان می‌دهد که این تراز با دو تراز دیگر متفاوت است. طبق آمار، تراز مالی دولت برای سال آینده مثبت و ۹۴۱ تریلیون تومان (تقریباً ۷.۲۴ میلیارد دلار) خواهد بود. به عبارت دیگر، دولت قصد دارد در سال آینده از طریق فروش اوراق قرضه، درآمد خود را افزایش دهد.

البته باید توجه داشت که فروش دارایی‌های مالی، یعنی اوراق قرضه دولتی، در سال آینده نسبت به سال جاری ۲.۳ درصد کاهش خواهد یافت و به ۱۵۴۳ تریلیون تومان (تقریباً ۱۱.۸ میلیارد دلار) خواهد رسید. از سوی دیگر، تملک دارایی‌های سرمایه‌گذاری در سال جدید ۶۰۲ تریلیون تومان (تقریباً ۴.۶ میلیارد دلار) تخمین زده شده است که در مقایسه با بودجه سال جاری کاهش شدیدی را نشان می‌دهد و نشان‌دهنده افت ۳۹.۸ درصدی است.

بودجه کل که مجموع همه این مانده‌ها را نشان می‌دهد، رشد بودجه امسال را ۵.۳ درصد نشان می‌دهد که در مقایسه با سال‌های گذشته افزایش کمتری داشته است. اگر درآمدها و هزینه‌های شرکت‌های دولتی را به این ارقام اضافه کنیم، می‌توانیم نتیجه بگیریم که کل پروژه بودجه ملی با نرخ رشدی معادل ۲۸ درصد در مقایسه با سال ۱۴۰۴ هجری شمسی (۲۰۱۳/۲۰۱۴) بسته شده است.

در مجموع، می‌توان گفت که بودجه سال آینده مطابق با انتظارات بوده و دولت به دنبال جبران هزینه‌های خود از طریق فروش اوراق قرضه است. این بودجه، به طور کلی، کاملاً انقباضی است و به نظر می‌رسد که نگاه واقع‌بینانه‌تری به درآمدهای آینده داشته است.